DADA

DADA is een tijdschrift voor kinderen van 6 tot 106. Over kunst en kunstgeschiedenis. Zonder advertenties. Zonder subsidie. We maken DADA voor iedereen die verder kijkt dan zijn neus lang is en altijd nieuwsgierig blijft naar hoe het anders kan. Soms vertellen we in een nummer alles over een kunstenaar, zoals in DADA Gauguin en soms behandelen we een kunststroming. Het gaat bij DADA om het plezier van het kijken en dus is ook iedere DADA vrolijk vormgegeven. In ieder nummer staan een aantal vaste artikelen: de artikelen die je alles vertellen over het onderwerp, een ABC met de ‘moeilijke’ woorden en 2 artikelen waarmee je direct aan de slag kunt en eigen kunstjes kunt doen. DADA sluit ieder nummer af met tips over boeken en tentoonstellingen, en heel veel weggeefacties (dus als je snel bent en een beetje geluk hebt, heb je DADA zo terugverdiend ;-). DADA bestaat al meer dan 20 jaar dus we weten inmiddels wel hoe je moeilijke dingen zo kunt vertellen dat ze makkelijk te begrijpen zijn. We gaan moeilijke onderwerpen niet uit de weg en nooit door onze knieën. We zetten niets op een sokkel en wonen niet in een ivoren toren. Wat wel? Al het andere, de rest, alles wat bijzonder is en de moeite waard om bij stil te staan. En dat laatste mag je best letterlijk nemen. Alle nummers zijn los te koop maar een abonnement is goedkoper. Leuk? Kijk dan hier. Woon je in België? Klik dan hier.

‘Er zijn schilders die de zon in een gele vlek veranderen, maar er zijn er ook die een gele vlek in een zon veranderen.'
- Picasso

  1. DADA Aboriginalkunst

    DADA Aboriginalkunst

     10,50

    Al meer dan 30.000 jaar geven de Aboriginals hun kennis van generatie op generatie door. Beeldende kunst, dans, songlines: alles verwijst naar voorouderlijke mythen, die vertellen hoe de aarde werd gevormd. Voor ons aan de andere kant van de wereld lijkt de beeldende kunst vaak abstract. Zigzaglijnen, stippellijnen, arceringen, concentrische cirkels: bijzonder aantrekkelijk voor het westerse oog dat al een eeuw gewend is aan non-figuratieve kunst. Maar Aborginalkunst is niet abstract: een stippellijn staat vaak symbool voor een dagreis en een cirkel is een waterbron. De tekens en symbolen uit de beeldtaal van Aboriginalkunst gaan over het territory - het land en de eeuwenoude mythen die daar bij horen. Wie Aboriginalkunst bekijkt, reist door verschillende gebieden, zoals de honderden verschillende clans die samenleven op dit eiland-continent nog steeds regelmatig doen. Je doorkruist dorre woestijnen en weelderige bossen, steekt bergen over en bevaart rivieren. Je kruist paden met kangoeroes, ziet leguanen en varanen en met een beetje geluk kom je zelfs de mythische regenboogslang op het spoor. Aboriginalkunstenaars houden hun cultuur al tienduizenden jaren en onafgebroken levend – uniek in de wereld – maar dat betekent niet dat er geen vernieuwingen zijn. Aboriginalkunst is altijd een subtiele mix van traditie en moderniteit. Dankzij hedendaagse kunstenaars heeft Aboriginalkunst niet alleen een lang verleden, maar ook een toekomst. Toen de eerste kolonisten eind 18e eeuw aankwamen, leefden er tussen de 315.000 en de 750.000 mensen in Australië. In 2006 werd het aantal inheemsen door het Australian Bureau of Statistics geschat op 517.200: en dat is maar 2,5% van de totale bevolking van Australië. In 1976 nam de Australische overheid de Land Rights Act aan. Dit houdt in dat Aboriginals kunnen onderhandelen met de overheid over land. Als Aboriginalrechten op het land zijn bewezen, mag het land niet worden veranderd. Dit is van belang, want Aboriginals zijn onlosmakelijk verbonden met het land. Er komt steeds meer aandacht en respect voor het erfgoed van de Aboriginals. Zo is Uluru, een enorme rotsformatie in de outback van Australië, een van de bekendste toeristische attracties. Voor de Aboriginalclan Anangu is het een heilige plaats. Sinds 1985 zijn ze weer eigenaar, maar het beklimmen is pas sinds 2019 verboden. Er is nog een wereld te winnen dus. Geniet van deze DADA met het mooiste uit een van de meest inspirerende culturen op aarde.  

    52 blz | ISBN 9789059309623

    Meer info
  2. DADA Pixel Art

    DADA Pixel Art

     10,50

    De eerste elektronische computer werd in Engeland gebouwd in 1943, tijdens de Tweede Wereldoorlog en gebruikt om geheime codes te ontcijferen. De Colossus (de naam zegt het al) was kolossaal groot en nam de ruimte in van een paar klaslokalen. Je kunt ‘m tegenwoordig nog bekijken in the National Museum of Computing, in Bletchley Park, in de buurt van Londen. Herbouwd en weer helemaal werkend!

    Met de komst van de personal computer veranderde alles. De eerste Mac kwam in 1984 op de markt. Het allereerste nummer van DADA, (nummer 0, over Mondriaan) werd geschreven op een Mac die je hierboven ziet. Nu heel beige en hopeloos oud en klein, maar toen behoorlijk hip en snel hoor. We werken trouwens nog steeds op Mac maar wel op de nieuwste verie en op een (veeeeeeel) groter scherm. 

    Al die computers, beeldschermen en snelle ontwikkelingen lieten hun sporen na. In de samenleving, in de ruimtevaart en natuurlijk ook in de kunst. Hoe? Dat lees je in ons nieuwste nummer van DADA over Pixel Art. 

    We gaan terug naar het begin en laten je de ontwikkelingen in de games zien. Van Pong, het allereerste videospel, uit 1972, tot Minecraft en De legende van Zelda, volgens kenners de beste spellenreeks die er ooit gemaakt is. Omdat de beeldschermen nog niet zo mooi en goed waren als nu, zag alles er gekarteld en gepixeld uit. Die nieuwe vreemde pixelwereld vormde voor veel kunstenaars en architecten een nieuwe inspiratiebron voor hun vormentaal. We zien het in street art, in architectuur en zelfs in de glas-in-loodramen in de beroemde Dom van Keulen in Duitsland.

    En als je het eenmaal ziet, zie je het overal. We springen terug in de tijd en laten je zien hoe er ook toen al pixel art was, die toen natuurlijk nog geen pixel art genoemd werd. Een nummer met werk van Mondriaan, Roy Liechtenstein en Space Invader. Over Gerhard Richter, een 18e eeuwse matrashoes uit de Maghreb  en de Pixel Boxes van Angela Bulloch. Adam Lister, eBoy en Shawn Smith, de kunstenaar van de gorilla op de cover.

    Naast alle kunst vind je in deze DADA natuurlijk een ABC waarin de 'moeilijke woorden' worden uitgelegd, en twee DIY voorbeelden. Voor wie het voelt kriebelen, na zoveel moois. 

    52 blz | ISBN 9789059309623

    Meer info
  3. DADA Blauw

    DADA Blauw

     10,50
    Na DADA Rood, het nummer dat vorig jaar verscheen, verkennen we in dit nummer de kleur blauw. Lange tijd onbemind, maar tegenwoordig de lievelingskleur van veel mensen. We reizen door de tijd en naar alle hoeken van de hele wereld voor kunst waarin blauw de hoofdrol speelt. Je leest in dit nummer van DADA hoe blauw gemaakt kan worden en je komt te weten waarom de kleur eeuwenlang heel kostbaar was en waarom de luchten op oude schilderijen zo vaak naar grijs neigen. We nemen je mee naar de Giotto kapel in Padua en de Iraanse stad Isfahan, naar de prachtige Moskee van de sjah. Giotto, Van Gogh, Monet, Yves Klein en Picasso gaven blauw de ruimte. Meer info
  4. DADA Meesterlijke vrouwen

    DADA Meesterlijke vrouwen

     10,50
    De kunstwereld was en is een mannenbolwerk. Natuurlijk bestaan er wel beroemde vrouwelijke kunstenaars, maar ze zijn in de minderheid. Gentileschi, Camille Claudel, Jenny Holzer, Marlene Dumas, Berthe Morisot, Sonia Delaunay, Frida Kahlo, Louise Bourgeois, Yayoi Kusama, Niki de Saint Phalle, Cindy Sherman ... Als lezer van DADA ken je deze kunstenaars natuurlijk wel. En je hebt vast wel eens werk van hen gezien. Maar in de kunstwereld hebben vooral mannen het voor het zeggen en dat is een feit waar we niet omheen kunnen. Natuurlijk heeft het te maken met de beperkingen die vrouwen eeuwenlang opgelegd werden. En het is allemaal nog niet eens zo lang geleden: vrouwen konden pas in 1922 bij de Tweede Kamerverkiezingen voor het eerst stemmen. Nog geen honderd jaar geleden dus. En pas in 1956 (!) werd de 'Wet handelingsonbekwaamheid' afgeschaft. Je kunt je er niks meer bij voorstellen, maar vanaf toen mochten getrouwde vrouwen pas een eigen bankrekening openen en zonder toestemming van hun man op reis gaan. Dat is nu gelukkig wel anders, maar we zijn er nog niet. In 2019 werd de positie van vrouwelijke kunstenaars in de Nederlandse kunstwereld in kaart gebracht. Slechts 13 procent van de kunst in museumzalen is gemaakt door een vrouw. De kunst van vrouwen is maar 2 procent van de omzet van de kunstmarkt. En 10 procent van de internationale galeries vertegenwoordigt geen enkele vrouwelijke kunstenaar. In deze DADA laten we zien hoe vrouwen in de kunstwereld eeuwenlang buitengesloten werden. Ze werden niet toegelaten op de kunstacademie, ze mochten niet modeltekenen (want naakt!), ze werden niet toegelaten tot schildersverenigingen en konden dus ook niet insturen voor tentoonstellingen. Toch zijn er altijd vrouwelijke kunstenaars geweest die het er niet bij lieten zitten. Ze trotseerden de moeilijkheden, baanden de weg en voegden iets wezenlijks toe aan de kunstwereld waarin veel te lang veel te veel door mannen werd bepaald. In deze DADA hebben we al die vrouwen bij elkaar gebracht. We moesten natuurlijk wel ergens een grens trekken - deze DADA werpt vooral een ander licht op de kunstgeschiedenis. We maakten deze DADA voor iedereen die zijn blik wil bijstellen. In alle tijdperken, in alle kunststromingen is er prachtig werk van vrouwen te ontdekken. Hoog tijd, vind je niet? Mia Goes hoofdredacteur DADA Meer info
  5. DADA Arcimboldo

    DADA Arcimboldo

     10,50
    De populaire Italiaanse kunstenaar Arcimboldo (1527 - 1593) werd vooral bekend met portretten die samengesteld zijn uit allerlei voorwerpen zoals groenten, fruit, bloemen, boeken en vissen. Gek genoeg zijn er geen Nederlandse publicaties over Arcimboldo. Gelukkig is er nu deze DADA. Het werk van Arcimboldo is grappig en speels maar heeft soms ook een politieke functie. Er spreekt een grote liefde voor de natuur uit, maar ook een fascinatie voor het griezelige. Door de gezichten in de compositieportretten te schilderen met bloemen en blaadjes, en fruit en groente te schilderen, laat Arcimboldo zien dat de mens, die sinds de Renaissance lang heeft geloofd dat hij in het middelpunt van de wereld staat, uiteindelijk slechts een klein onderdeel is van een groter geheel dat hem overstijgt. Als je alle planten, bloemen en dieren van de compositieportretten zou weghalen, zou er niet veel overblijven. Zo beschouwd heeft het werk van Arcimboldo ook zeker een diepere betekenis. De oude meester blijft verrassen. 52 blz | ISBN 9789059309494 Meer info
  6. 50% off
    DADA Azteken, Maya's, Olmeken

    DADA Azteken, Maya's, Olmeken

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Deze DADA neemt je mee naar het oude Mexico en de verdwenen beschavingen van de Olmeken, Zapoteken, Tolteken, Azteken en Maya's. Toen in 1519 de Spaanse bezetter Hernán Cortés (1485 - 1547) met een vloot van 11 schepen en 530 bemanningsleden aan de kust van Cozumel arriveerde, waren de beschavingen van de Olmeken, Zapoteken, Tolteken al verdwenen. De komst van de Spanjaarden betekende uiteindelijk ook het einde van de beschavingen van de Maya's en de Azteken. Het ging bepaald niet zonder slag of stoot. Cortés en zijn troepen kwamen op 8 november in de Azteekse hoofdstad Tenochtitlan aan. Ze werden vreedzaam door de hoogste leider Montecuhzoma II (1466 - 1520) ontvangen. Aan het begin van de 16e eeuw was Tenochtitlan met zo'n 200.000 inwoners een van de grootste steden ter wereld. De stad was gebouwd op een eiland in een meer en op het meer peddelden duizenden kano's, met soms wel meer dan zestig mensen aan boord. De Spanjaarden keken hun ogen uit. ‘Gebouwen rezen op uit het water. Alles was van steen. Het was een betoverende aanblik,’ schreef Cortés later. ‘Het was allemaal zo wonderbaarlijk dat ik niet goed weet hoe ik deze eerste indruk zou moeten beschrijven.’ Om je een idee te geven van de pracht en praal van Tenochtitlan: hierboven zie je de hoofdtooi van Montecuhzoma II. De Spanjaarden waren natuurlijk ver in de minderheid maar gijzelden Montecuhzoma II en zijn regering in een poging de macht toch in handen te krijgen. In de zomer van 1520 brak oorlog uit. De Spanjaarden verloren in de eerste weken zo'n tweederde van hun manschappen maar de Spaanse koning stuurde nieuwe manschappen. Bovendien was er door de komst van de Spanjaarden een pokkenepidemie uitgebroken, en daar bleken de Azteken niet tegen bestand. In 1521 konden de Spanjaarden de hoofdstad na een beleg van 90 dagen innemen. Op 13 augustus 1521 werd Tenochtitlan door Cortés met de grond gelijk gemaakt. De monumenten werden tot op de fundamenten vernietigd. De Azteekse beschaving was binnen een paar jaar genadeloos vernietigd. Negen op de tien inwoners overleefden het niet. Op de ruïnes van Tenochtitlan werd Mexico-Stad gebouwd, dat eerst de hoofdstad van Nieuw-Spanje werd en later de hoofdstad van Mexico.
    En zo eindigde het grote Azteekse rijk. Deze DADA laat je zien hoe het was.
    Veel plezier!

    52 blz | ISBN 9789059309272

    Meer info
  7. DADA Rood

    DADA Rood

     10,50

    In deze DADA staat de kleur rood centraal. We reizen door de tijd en naar alle hoeken van de hele wereld voor kunst waarin rood de hoofdrol speelt. De installatie van Tom Piper en Paul Cummins, (zie plaatje hieronder) is een mooi voorbeeld. In 2014 was het 100 jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog uitbrak. Kunstenaar Paul Cummins en toneelontwerper Tom Piper (van de Royal Shakespeare Company) plaatsten meer dan 888.000 rode klaprozen van keramiek bij The Tower of Londen. Met de hand gemaakt en één voor één geplant in drie maanden tijd. Iedere roos symboliseert een gesneuvelde soldaat. Adembenemend. Deze DADA Rood biedt geen chronologische, maar een thematische benadering. Zo staan in deze DADA een fresco uit Pompeï en een Japanse prent bij elkaar, en bespreken we een klassiek schilderij in hetzelfde artikel als street art. We laten schilderkunst zien, en beelden, films, installaties, glas in lood, etsen en architectuur. Een reis door de kunstgeschiedenis die je zeker wilt maken. Volg de gids! 

    52 blz | ISBN 9789059309517

    Meer info
  8. 50% off
    DADA Banksy

    DADA Banksy

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Een meisje met een felrode ballon in de vorm van een hartje. Een nepbiljet van £ 10 met de afbeelding van Lady Diana. Een olieverfschilderij van vier meter breed over het Brits parlement waarop de parlementsleden apen zijn. Muurschilderingen op de muur die Palestina van Israël scheidt. Je kent het vast. Het werk van de Engelse street art kunstenaar Banksy. Een van de meest bekende kunstenaars van het moment. En een van de meest onbekende ;-) Wie kat en muis (of rat, zijn lievelingsdier ;-) speelt met de politie (street art is nog steeds strafbaar), staat liever niet in de schijnwerpers. Banksy daagt in zijn werk de gevestigde orde uit: de multinationals, de grote bedrijven, politici en adverteerders ... 

    In het werk op de voorkant van deze DADA staat de tekst 'Graffiti is een misdaad'. In deze DADA laten we zien dat graffiti ook kunst kan zijn. Kunst die een belangrijke rol speelt in het maatschappelijk debat over onderwerpen waar we het eigenlijk liever niet over hebben. Moeilijke onderwerpen als kinderarbeid, dierenrechten, klimaatverandering, en hoe we in dit rijke deel van de wereld omgaan met vluchtelingen en migranten. De problemen van de moderne consumptiemaatschappij, het massatoerisme, de bezetting van de Palestijnse gebieden en hoe alles altijd steeds weer om geld draait, ook in de kunstwereld. Het werk van Banksy brengt tegenwoordig recordbedragen op. Met dat geld doet hij weer dingen waar hij in gelooft. Zo bouwde hij een hotel naast de muur in de Palestijnse gebieden en kocht hij onlangs een boot voor een organisatie die vluchtelingen redt uit de Middellandse Zee. In de documentaire 'Exit through the gift shop' zegt Banksy: 'And suddenly it was about the money. But it never was. It never was about the money'. Een andere veelzeggende uitspraak van hem: 'Ons straatbeeld is ontsierd door bedrijven die gigantische slogans op gebouwen en bussen zetten om ons het gevoel te geven dat we niks voorstellen, tenzij we hun spullen kopen. Ze schreeuwen hun boodschap vanaf elk beschikbaar oppervlak naar ons, maar we hebben nooit het recht om te antwoorden. Zij zijn de oorlog begonnen, en wij vechten op de muur terug. Sommige mensen gaan bij de politie omdat ze de wereld willen verbeteren. Anderen worden street art kunstenaars omdat ze de wereld willen verbeteren'. 

    Meer info
  9. 50% off
    DADA 'Frida Kahlo'

    DADA 'Frida Kahlo'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Drie jaar nadat Frida Kahlo werd geboren, begon de Mexicaanse Revolutie die uiteindelijk de dictator Díaz ten val zou brengen. Na de eeuwenlange koloniale overheersing en dertig jaar dictatuur was er dan eindelijk een nieuw Mexico. Een nieuwe toekomst en een nieuwe samenleving waarin alles mogelijk was. De Mexicaanse kunstenaar Frida Kahlo (1907 - 1954) geloofde er heilig in. Ze was trots op haar afkomst, politiek betrokken en actief als lid van de PCM, de Communistische Partij van Mexico. Net als haar man, Diego Rivera, een kunstenaar die beroemd werd door zijn grote muurschilderingen. In opdracht van de Mexicaanse overheid schilderde Rivera muurschilderingen over de bevolking, de tradities en de rijke geschiedenis van zijn geboorteland. Die muurschilderingen waren bedoeld voor het volk, en moesten het leven van de hardwerkende Mexicanen en dat van de inheemse Mexicaanse bevolking weerspiegelen. Frida en Diego gaven ook les op De Esmeralda, een socialistische school die toegankelijk was voor iedereen. De staat betaalde het lesmateriaal. Vooral kunstenaars gaven er les en leerlingen werden aangespooord hun eigen talent te ontwikkelen. In het nieuwe Mexico was plaats voor iedereen. Het was het enige land waar Frida wilde wonen. Toen ze voor een tentoonstelling een tijdje in Parijs verbleef, was ze niet onder de indruk van de wereldberoemde stad. Ze verbaasde zich er vooral over dat mensen zo klein behuisd waren. Een ander groot voordeel van Mexico: er was daar ook letterlijk veel meer ruimte. Ze was ook niet bepaald onder de indruk van de Verenigde Staten. Ze zag niets in de American way of life - een levensstijl waarin alles om succes draaide. Ze had een hekel aan de luxe feesten in een tijd waarin veel mensen maar met moeite het hoofd boven water konden houden. Een gedreven vrouw dus, en ook een die zelf haar boontjes wilde doppen. Ze was overtuigd van haar eigen ideeën en verwerkte die ook in haar werk. Ze stond lang in de schaduw van haar beroemde man, die overigens altijd steeds weer benadrukte dat van hen twee, vooral Frida de echte kunstenaar was. Tijdens de opening van de tentoonstelling zei hij het volgende over haar: « Ik beveel u haar aan, niet als haar man, maar als een enthousiast bewonderaar van haar werk, dat zowel scherp als teder is, dat hard is als staal en tegelijkertijd zo delicaat als een vlindervleugel, dat aanbiddelijk is als een mooie glimlach en zo wreed als de bitterheid van het leven. » Veel plezier met deze DADA over Frida Kahlo, vol met kunst met vlindervleugels. Meer info
  10. DADA Pompeï

    DADA Pompeï

     10,50

    Tijdens het maken van deze DADA werd de wereld door de corona pandemie anders dan normaal. Gelukkig is het 2020 en hebben we Google Maps met street view. Dus wie zin heeft, kan Pompeï digitaal bezoeken.

    Pompeï is de enige plek ter wereld waarin je werkelijk terug in de Romeinse tijd kunt stappen. Het verhaal is vast bekend. Toen de vulkaan Vesuvius in 79 na Chr. uitbarstte, werd Pompeï bedekt met vulkanische as, puin en stenen: een tijdcapsule die bijna 1.700 jaar onontdekt lag. Bij zo'n enorme vulkaanuitbarsting moeten er al dagen van tevoren aardschokken te voelen zijn geweest. De meeste mensen hadden de stad al verlaten. Van de 20.000 inwoners konden er uiteindelijk zo'n 2.000 vanwege de duisternis en dikke zwaveldamp niet op tijd wegkomen. Tot dusver zijn er in de puimsteenlaag, het vulkanisch gesteente, bijna 400 lichamen gevonden. In de gestolde overblijfselen van de pyroclastische stroom, een gloeiend hete wolk van as, puin en gassen, bijna 700. De as verhardde rond hun lichamen, die vergingen en holtes achterlieten in de laag van puimsteen of gestolde stroom. Met gips werden afgietsels gemaakt die een levendig beeld geven van de mensen die de ramp niet overleefden. Met geld, sleutels, sieraden of een geluksbeeldje dat in de haast werd meegenomen in de hoop op een goede afloop. De dokter had zijn instrumentenkist onder zijn arm, en er is een slaaf teruggevonden met zware ijzeren banden om zijn enkels. Soms komen we meer te weten door de plaatsen waar de lichamen gevonden werden. De priester van de tempel van Isis lag op vijftig meter afstand van de tempel. Er wordt nog steeds volop wetenschappelijk onderzoek gedaan. Zo doet een team archeologen uit Oxford microscopisch onderzoek naar de inhoud van een beerput. Een team van Japanse archeologen probeert aan de manier waarop het plaveisel uitgesleten is te achterhalen of er eenrichtingsverkeer in Pompeï was. Zo komen we steeds meer te weten over Pompeï en het leven in de oudheid. Zoals we al schreven: het verhaal is bekend, maar het blijft fascineren. 

    In deze DADA bespreken we de schilderkunst, de beeldhouwkunst en het dagelijks leven: de winkels, de bakkerijen, de graffiti en de teruggevonden voorwerpen. We lezen een brief van een ooggetuige bij de ramp en leggen uit waarom recent ontdekt werd dat Pompeï niet in augustus maar in oktober vernietigd werd. We nemen een kijkje achter de schermen bij opgravingen, vertellen meer over het Great Pompeii Project: in 2013 lanceerde Italië met steun van de Europese Unie het Great Pompeï Project met een budget van 105 miljoen euro om Pompeï in ere te herstellen. We werken met 3D beelden uit de film 'De laatste uren van Pompeï' uit 2019. Die laten je zien hoe spectaculair mooi het oude Pompeï geweest moet zijn.

    Meer info