DADA

DADA is een tijdschrift voor kinderen van 6 tot 106. Over kunst en kunstgeschiedenis. Zonder advertenties. Zonder subsidie. We maken DADA voor iedereen die verder kijkt dan zijn neus lang is en altijd nieuwsgierig blijft naar hoe het anders kan. Soms vertellen we in een nummer alles over een kunstenaar, zoals in DADA Gauguin en soms behandelen we een kunststroming. Het gaat bij DADA om het plezier van het kijken en dus is ook iedere DADA vrolijk vormgegeven. In ieder nummer staan een aantal vaste artikelen: de artikelen die je alles vertellen over het onderwerp, een ABC met de ‘moeilijke’ woorden en 2 artikelen waarmee je direct aan de slag kunt en eigen kunstjes kunt doen. DADA sluit ieder nummer af met tips over boeken en tentoonstellingen, en heel veel weggeefacties (dus als je snel bent en een beetje geluk hebt, heb je DADA zo terugverdiend ;-). DADA bestaat al meer dan 20 jaar dus we weten inmiddels wel hoe je moeilijke dingen zo kunt vertellen dat ze makkelijk te begrijpen zijn. We gaan moeilijke onderwerpen niet uit de weg en nooit door onze knieën. We zetten niets op een sokkel en wonen niet in een ivoren toren. Wat wel? Al het andere, de rest, alles wat bijzonder is en de moeite waard om bij stil te staan. En dat laatste mag je best letterlijk nemen. Alle nummers zijn los te koop maar een abonnement is goedkoper. Leuk? Kijk dan hier.

‘Er zijn schilders die de zon in een gele vlek veranderen, maar er zijn er ook die een gele vlek in een zon veranderen.'
- Picasso

  1. Nieuw DADA Land art

    DADA Land art

     10,50

    Land art ontstond in de jaren 60 van de vorige eeuw. Een groep kunstenaars wilde kunst buiten de muren van musea en galeries realiseren. Kunst moest altijd en overal voor iedereen toegankelijk zijn en niet alleen maar voor een select publiek. Ook het materiaalgebruik werd anders, de meeste land art kunstenaars werkten met natuurlijke materialen, zoals stenen, bladeren, takken en aarde. Hierin waren de land art kunstenaars niet alleen, deze tendens zag je ook bij andere kunststromingen uit die tijd. In de jaren '60 werden mensen zich bewust van de milieuvervuiling en van de consumptiemaatschappij. Mensen kregen belangstelling voor eeuwenoude prehistorische locaties zoals het Engelse Stonehenge of de hunebedden. Kunstenaars reageerden op deze ontwikkelingen: Land art was geboren.

    Sindsdien veranderen land art kunstenaars onze kijk op de wereld. De Bulgaars-Amerikaanse kunstenaar Christo (1935) bijvoorbeeld pakte, samen met zijn vrouw, in 1983 11 eilandjes in de Verenigde Staten in felroze stof in. Deze eilandjes werden gebruikt als vuilnisdump en de Christo's wilden ze onder de aandacht brengen. De Amerikaanse kunstenaar Walter De Maria (1935 - 2013) liet op een indrukwekkende manier de schoonheid en kracht van de natuur zien met zijn installatie van honderden palen van roestvrij staal waar de bliksem in kan slaan. Maar ook als het niet onweert, is een bezoek aan zijn locatie een ervaring met de natuur. De locaties waar de land art kunstenaars hebben gewerkt, zijn stuk voor stuk indrukwekkend. Er zijn ijssculpturen neergezet op de Noordpool, er is een kathedraal van bomen gemaakt in Nederland, zelfs op de bodem van de oceaan staat land art. De klimaatveranderingen van tegenwoordig brengen weer nieuwe vormen van land art. De ontbossing, vervuiling en opwarming van de aarde zie je terug in het werk van een aantal land art kunstenaars. Zo vestigt Alejandro Durán de aandacht op de plastic soep in zee en laat Shigeko Hirakawa zien dat bomen door de vervuiling minder zuurstof gaan produceren. Land art leert je op een andere manier naar de natuur kijken. Veel plezier met deze DADA!

    Meer info
  2. 50% off
    DADA 'Niki de Saint Phalle'

    DADA 'Niki de Saint Phalle'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Deze DADA verschijnt ter gelegenheid van de grote tentoonstelling Niki de Saint Phalle aan Zee in Museum Beelden aan Zee in Scheveningen. Van 5 oktober 2019 tot en met 1 maart 2020 zijn daar de felgekleurde Nana’s van Niki de Saint Phalle (1930 - 2002) te zien. Deze vrolijke beelden dansen, springen en zitten vol energie. Ook is er toegepaste kunst en werk op papier te zien. Tijdens de vakantieworkshops kunnen kinderen en volwassenen beeldjes van papier-maché maken in de stijl van Niki de Saint Phalle. Dus lees deze DADA over het leven en werk van deze bijzondere kunstenaar en op naar Scheveningen! Kijk voor meer informatie over de tentoonstellingsactiviteiten op www.beeldenaanzee.nl.

    Niki de Saint Phalle (1930-2002) werd wereldberoemd met haar vrolijke Nana’s: kleurige vrouwenbeelden, die soms zo groot waren dat ze er in kon wonen. Ze was een van de meest bekende kunstenaars van de vorige eeuw. Een eigenzinnige kunstenaar die vastbesloten was haar eigen leven te leven. Ze realiseerde grote bouwprojecten die ze vaak ook zelf financierde met werk in oplage of haar eigen parfumlijn. Een vrouw die haar mannetje stond in het mannengezelschap dat de kunstwereld domineerde. Nana power, noemde ze dat zelf. Meer info
  3. 50% off
    DADA Black is beautiful

    DADA Black is beautiful

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    In DADA Black is beautiful besteden we aandacht aan zwarte kunst. We laten zien hoe zwarte mensen in de kunst in de oudheid werden gezien en afgebeeld en hoe in de middeleeuwen sommige heiligen en koninginnen ineens van huidskleur veranderden. We vertellen waarom mensen met een donkere huidskleur vroeger gezien werden als een teken van rijkdom. We vertellen kort over slavernij want zwarte kunst kun je niet los zien van deze afgrijselijke geschiedenis. DADA laat zien hoe de eerste portretten van zwarte mensen verschenen aan het Franse hof en vertelt over de invloed van Afrikaanse kunst op de ontwikkeling van de moderne kunst in Europa rond 1900. We bespreken het werk van Tanner (1859 - 1973), de eerste Afro-Amerikaanse schilder die een internationale carrière opbouwde en van Jean-Michel Basquiat (1960 - 1988), een tijdgenoot van Keith Haring, die in zijn korte maar indrukwekkende loopbaan rond de duizend schilderijen maakte over uitbuiting, racisme en onderdrukking. We laten hedendaagse zwarte kunstenaars zien, zoals Jean Paul Mika (z9180) uit Congo en Kiripi Katembo (1979 - 2015), ook uit Congo. Het werk op de cover is van Kehinde Wiley (1977, Amerika). En net als in iedere DADA, leggen we in het ABC de moeilijke begrippen uit, en geven we in 2 artikelen tips om zelf ook aan de slag te gaan. Meer info
  4. 50% off
    DADA 'Frida Kahlo'

    DADA 'Frida Kahlo'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Drie jaar nadat Frida Kahlo werd geboren, begon de Mexicaanse Revolutie die uiteindelijk de dictator Díaz ten val zou brengen. Na de eeuwenlange koloniale overheersing en dertig jaar dictatuur was er dan eindelijk een nieuw Mexico. Een nieuwe toekomst en een nieuwe samenleving waarin alles mogelijk was. De Mexicaanse kunstenaar Frida Kahlo (1907 - 1954) geloofde er heilig in. Ze was trots op haar afkomst, politiek betrokken en actief als lid van de PCM, de Communistische Partij van Mexico. Net als haar man, Diego Rivera, een kunstenaar die beroemd werd door zijn grote muurschilderingen. In opdracht van de Mexicaanse overheid schilderde Rivera muurschilderingen over de bevolking, de tradities en de rijke geschiedenis van zijn geboorteland. Die muurschilderingen waren bedoeld voor het volk, en moesten het leven van de hardwerkende Mexicanen en dat van de inheemse Mexicaanse bevolking weerspiegelen. Frida en Diego gaven ook les op De Esmeralda, een socialistische school die toegankelijk was voor iedereen. De staat betaalde het lesmateriaal. Vooral kunstenaars gaven er les en leerlingen werden aangespooord hun eigen talent te ontwikkelen. In het nieuwe Mexico was plaats voor iedereen. Het was het enige land waar Frida wilde wonen. Toen ze voor een tentoonstelling een tijdje in Parijs verbleef, was ze niet onder de indruk van de wereldberoemde stad. Ze verbaasde zich er vooral over dat mensen zo klein behuisd waren. Een ander groot voordeel van Mexico: er was daar ook letterlijk veel meer ruimte. Ze was ook niet bepaald onder de indruk van de Verenigde Staten. Ze zag niets in de American way of life - een levensstijl waarin alles om succes draaide. Ze had een hekel aan de luxe feesten in een tijd waarin veel mensen maar met moeite het hoofd boven water konden houden. Een gedreven vrouw dus, en ook een die zelf haar boontjes wilde doppen. Ze was overtuigd van haar eigen ideeën en verwerkte die ook in haar werk. Ze stond lang in de schaduw van haar beroemde man, die overigens altijd steeds weer benadrukte dat van hen twee, vooral Frida de echte kunstenaar was. Tijdens de opening van de tentoonstelling zei hij het volgende over haar: « Ik beveel u haar aan, niet als haar man, maar als een enthousiast bewonderaar van haar werk, dat zowel scherp als teder is, dat hard is als staal en tegelijkertijd zo delicaat als een vlindervleugel, dat aanbiddelijk is als een mooie glimlach en zo wreed als de bitterheid van het leven. » Veel plezier met deze DADA over Frida Kahlo, vol met kunst met vlindervleugels. Meer info
  5. 50% off
    DADA 'Over kunst en kinderspel'

    DADA 'Over kunst en kinderspel'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Eerder kondigden we DADA Arcimboldo aan als volgende nummer maar we zijn toch van gedachten veranderd. Arcimboldo houd je van ons tegoed, maar in dit nummer 100 gaat het over kunst en kinderspel. Hoe word je kunstenaar? Word je er voor in de wieg gelegd? In deze DADA laten we zien hoe kunstenaars beginnen en beroemd worden. We hebben het over wonderkinderen natuurlijk, maar ook over kunstenaars voor wie het allemaal zo makkelijk niet was. Over kinderen met kunstenaarouders, en ouders met kunstenaarkinderen. Over beroemde kunstenaars die als kind al tekenden als kunstenaars maar later hoopten dat ze die techniek allemaal niet in de vingers hadden en juist weer op zoek gingen naar het kinderspel. Over kunst en kinderspel dus! Meer info
  6. 50% off
    DADA 'Gezichtsbedrog'

    DADA 'Gezichtsbedrog'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Bijzonder, betoverend, begoochelend: in dit nummer val je van de ene verbazing in de andere. In deze DADA hebben we de kunst verzameld die je altijd net op het andere been zet, die je verder laat kijken dan je neus lang is en waarbij je je ogen bijna niet gelooft. En dat in een tijd waarin we waarin we toch wel wat gewend zijn. Met een smartphone leg je snel en makkelijk een zonnig filter over een regenachtige foto en wat je niet bevalt poets je weg. De kunstwerken in deze DADA zijn van een heel andere orde dan die trucjes die de techniek op je smartphone biedt. Het zijn meesterwerken, tot in perfectie uitgevoerd door kunstenaars die alle kneepjes van hun vak in de vingers hebben. Stuk voor stuk sterke staaltjes dus! Een aantal kunstwerken uit deze DADA zijn in Nederland te vinden. Vooral Museum Voorlinden in Wassenaar heeft een prachtige collectie hyperrealistische kunst. Het zonnende stelletje van bladzijde 31 vind je daar terug, net als het zwembad van de cover van deze DADA. Ga dat zien, daar in Wassenaar. En als je daar bent, is het Panorama van Mesdag bijna om de hoek. Ga gerust ook op een koude, regenachtige dag want binnen in het museum in het altijd heerlijk strandweer. En vanaf daar ben je eigenlijk ook weer heel snel bij Museum Boijmans van Beuningen in Rotterdam. Daar kun je de Magritte van bladzijde 28 zien. Ook hebben ze werk van Bridget Riley van bladzijde 26 in de collectie. Dus lees eerste even deze DADA van begin tot eind en HUP ... op pad! Geef je ogen de kost! Meer info
  7. 50% off
    DADA 'Vermeer'

    DADA 'Vermeer'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Dit is een DADA over een van de meest beroemde schilders uit de Gouden Eeuw. Johannes Vermeer (1632 - 1675) woonde zijn hele leven in Delft en liet een klein oeuvre na: we kennen maar 35 schilderijen van zijn hand. Toen hij stierf, betaalde zijn vrouw de schuld bij de bakker op de hoek met schilderijen. Berooid was hij. Nu worden er recordbedragen voor zijn werk betaald. Zijn schilderijen zijn verspreid over musea over de hele wereld maar gelukkig hebben we in Nederland nog steeds de allermooisten ;-) Het Rijksmuseum in Amsterdam heeft 4 schilderijen van Vermeer, waaronder ook Het melkmeisje en Gezicht op huizen in Delft, dat iedereen kent als Het straatje. Het Mauritshuis bezit drie schilderijen van Vermeer: Diana en haar nimfen - een vroeg werk -, het stadsgezicht Gezicht op Delft en het wereldberoemde Meisje met de parel. Nu blijkt dat het meisje met de parel eigenlijk geen parel draagt en dat Het melkmeisje eigenlijk geen melkmeisje is, maar daarover lees je in dit nummer meer. Het zijn stuk voor stuk meesterwerken. We stonden laatst lang voor Gezicht op Delft in het Mauritshuis en konden bijna niet stoppen met kijken. Betoverend. Het lijkt alsof de schilderijen van Vermeer een eigen lichtbron hebben. Ze stralen. Hoe deed Vermeer dat? We gaan er naar op zoek. We laten zijn mooiste werken zien, vertellen over zijn leven, en proberen te achterhalen waarom Vermeers schilderijen zo beroemd en betoverend zijn. We bespreken de vervalsers, want die waren er ook. Sommige vervalsers werden zelf ook weer heel beroemd zoals Han van Meegeren, die Vermeers schilderde en voor recordbedragen verkocht aan musea. Een van zijn vervalsingen is nu te zien in Boijmans van Beuningen in Rotterdam, dus je kunt met deze DADA een leuk rondje door Nederland maken. En voor wie daar de tijd niet voor heeft: in de rijksstudio van het Rijksmuseum zie je alle Vermeers uit hun collectie in detail. Je kunt ze zelfs downloaden! Je kunt het werk van Vermeer ook vinden op Google Art Project. En op internet hangt nergens een rood koord dus je kunt er heerlijk met je neus bovenop. Geniet van deze DADA! Meer info
  8. 50% off
    DADA 'Prehistorie'

    DADA 'Prehistorie'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Er is veel bekend over de prehistorie maar we weten ook veel niet. Het is misschien toeval maar de grootste prehistorische vondsten zijn gedaan door kinderen. Zo was de markies Don Marcelino Sanz de Sautuola (mooie naam!) als een kind zo blij toen er op zijn landgoed grotten werden ontdekt. De oudheid was zijn hobby dus hij begon meteen te graven, maar hij vond alleen een paar botten. Minder dan waar hij op gehoopt had. Pas toen hij zijn dochtertje Maria in 1879 meenam naar de grotten, gebeurde het. Ze gingen naar een deel van de grot dat de markies al eerder onderzocht had. Het was er zo laag dat de markies moest kruipen maar Maria kon er gewoon staan. Toen ze omhoog keek, zag ze in het licht van de lamp meer dan 20 bizons, twee paarden, een wolf, drie wilde zwijnen en drie herten op het plafond en de wanden van de grot. Het was de grootste ontdekking van prehistorische kunst ooit. De grot van Altamira is nu wereldberoemd. Een andere belangrijke grot werd ook door kinderen ontdekt. In 1922 vonden André David en Henri Dutertre, 16 en 15 jaar oud, een nieuwe grot in een al bekend grottenstelsel. De tekeningen in deze grot van Pech Merle worden tegenwoordig beschouwd als de mooiste van Frankrijk. En in 1942 ontdekten vier jongens in Lascaux, in de Franse Dordogne, een grot die na tientallen meters overging in een veel grotere ruimte. Daar zagen ze al de eerste schilderingen. Na later onderzoek bleek dat de grot meer dan 200 meter diep is en dat er meer dan 1500 tekeningen en schilderingen zijn aangebracht - alles in perfecte staat. De grotten van Lascaux en Altamira werden zo beroemd en populair dat de schilderingen te lijden hadden onder al die bezoekers. Wie het echte prehistorische werk wil zien, is in Lascaux en Altamira te laat. Alleen de kopieën zijn nog te bezoeken. Gelukkig zijn er nog meer grotten met prehistorische schilderingen dus ga snel, voor het te laat is. Want er zijn maar weinig dingen zo spannend als kijken naar een tekening van 13.000 jaar oud. Meer info
  9. 50% off
    DADA 'Japan'

    DADA 'Japan'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Voor deze DADA reizen we naar de andere kant van de wereld, naar Japan om precies te zijn. Het is ook een reis in de tijd want we concentreren ons op ukiyo-e, kleurenhoutsnedes die vanaf 1600 gemaakt werden. Ze waren lang onbekend in Europa want Japan was altijd afgesloten van de buitenwereld. Toen het land in 1854 eindelijk haar grenzen opende, werd de Japanse kunst ook bekend in Europa. Kunstenaars waren meteen onder de indruk. Prenten werden gretig verzameld, doorverkocht en uitgeleend aan collega-kunstenaars. Japan nam in 1862 zelfs deel aan de Wereldtentoonstelling in Londen. In 1883 was de tentoonstelling in Amsterdam, op de plek waar nu het Museumplein ligt. Op beide tentoonstellingen trok Japan de aandacht. De Japanners waren niet heel enthousiast over de Hollanders: ’’De enigen die nog wat gekocht hadden, waren vreemdelingen.’’ Maar Japan werd een rage in Europa. Er ontstond zelfs een kunststroming: het japonisme. Ook Vincent van Gogh was een groot bewonderaar van de Japanse prentkunst en kende het werk van de beroemde ukiyo-e kunstenaar Hiroshige goed. Over zijn bewondering voor de Japanse houtsnedes schreef hij op 24 september 1888 aan zijn broer Theo: ”Ik benijd de Japanners de buitengewone duidelijkheid die alle dingen bij hen hebben. Nooit is het vervelend en nooit lijkt het haastig gedaan. Hun werk is even simpel als ademhalen en zij maken een figuur in enkele zekere trekken met hetzelfde gemak alsof het zoiets eenvoudigs betrof als het gedichtknopen van je vest." En later dat jaar: ”En je kunt volgens mij de Japanse kunst niet bestuderen zonder veel vrolijker en gelukkiger te worden…” Meer info
  10. 50% off
    DADA 'D'Orsay Museum'

    DADA 'D'Orsay Museum'

    Normale prijs: € 10,50

    Special Price  5,25

    Een bezoek aan het D'Orsay Museum in Parijs is een tijdreis naar de negentiende eeuw. En hoewel dat niet eens zo heel lang geleden is, was dat toch een totaal andere wereld. Een tijd waarin vrouwen lange japonnen droegen en deftig met elkaar onder een boom een appeltje aten. Waarin mensen naar het circus gingen en op zondag soms uren naast de waterkant zaten. Manet schilderde een zacht portret van zijn ouders: zijn moeder met een mandje breigaren, zijn vader met het Legioen van Eer op zijn borst. Een wereld waarin nog tijd was voor van alles en het leven veel langzamer ging. Maar dat is vanuit nu gedacht, en gezien met ogen die gewend zijn aan het tempo van 2018. De mensen in de negentiende eeuw vonden toen dat alles om hen heen razendsnel veranderde. Niet iedereen was daar even gelukkig mee. Sommige boeren waren zelfs bang dat hun koeien geen melk meer zouden geven als ze een trein zouden horen. Maar veel kunstenaars verwelkomden alle veranderingen met open armen. Die trein bijvoorbeeld vonden ze een uitkomst. Met de trein kon je in een paar uur tijd aan de andere kant van het land staan en de zee schilderen. En dat was niet het enige. Ze keken hun ogen uit in treinstations, die nieuwe gebouwen met grote glazen overkappingen vol daglicht. De nieuwe tijd leek licht en goed en kon alleen nog maar beter worden. Monet schilderde de treinen, de stations en de passagiers op de perrons. Renoir schilderde de grote dansfeesten die op pleinen werden georganiseerd, gewoon buiten, in de open lucht. Mensen kregen steeds meer vrije tijd. Wie geld had, ging naar de opera. Naar de nieuwe opera, zoals mensen toen zeiden, want het gebouw van Garnier was nog maar net af. Een model van die nieuwe opera staat ook in het D'Orsay Museum. Natuurlijk had die nieuwe wereld ook een keerzijde. Kinderarbeid was heel gewoon en de inkomensverschillen waren groot. Sommige kunstenaars schilderden die keerzijde. Levensgroot zelfs. En ook dat is te zien in het D'Orsay Museum. Want zoals de trein de koets verving, verving de nieuwe kunst de kunst van vroeger. Kunst die levendig is, en sprankelend en een wereld laat zien waarin gedroomd, gedanst, gedronken en gezongen wordt. Klaar voor je tijdreis? Veel plezier met deze DADA! De prachtige illustraties zijn van Juliette Léveillé - de boekentips van Motta Art Books in Eindhoven. Meer info
Plak deze code vervolgens ook onmiddellijk na de openingstag :